همچنان دولت عالمگير روم براى مرتبه اولى با سدّ متين ايران تصادف نمود و از اين ببعد توسعه آن در آسيا خاتمه يافت يوليوس سزار وقتي كه ديكتاتور « 1 » روم بود به اين خيال افتاد كه شكست روميها را در ايران جبران كند و مشغول جمع‌آورى لژيون‌هائى گرديد ولى به زودى او را كشتند . اشك 14 - فرهاد چهارم بعضى از مورّخين پاكر را اشك چهاردهم دانسته‌اند و ليكن اين عقيده با اينكه او در زمان پدرش كشته شد موافقت نميكند فرهاد چهارم همين كه بتخت نشست برادرهاى خود را نابود كرد پدرش ارد كه او را ملامت نمود نيز بقتل رسيد ( 37 ق . م . ) جنگ دوّم با روم فرهاد بقدرى با نجباء سختى ميكرد كه بعضى از آنها جلاى وطن كردند و من‌زس - يكى از سرداران نامى او - نزد مارك آنتوان « 2 » كه يكى از سه زمامدار امور روم و والى مصر بود رفته به او گفت حالا موقع آن رسيده كه روم از ايران انتقام شكست كراسّوس را بكشد فرهاد وقتى كه اين خبر را شنيد از سردار مزبور استمالت كرده احضارش نمود و آنتوان توسّط او از فرهاد خواهش كرد كه بيرقهاى رومى و اسرائى را كه حيات دارند بروم مسترد دارد ولي اين ظاهر كار بود و باطنا آنتوان تهيّه جنگ ميديد وقتى كه تجهيزات او كامل شد با لژيونهائى كه عده نفراتشان به صد هزار ميرسيد عزيمت ايران نمود و پادشاه ارمنستان آرتاواردس « 3 » ششهزار پياده و همان‌قدر سوار به او داد آنتوان ميخواست از طرف فرات وارد خاك ايران شود ولي چون ديد پارتيها همه‌جا را گرفته محكم دارند به طرف ارمنستان رفت پادشاه ارمنستان به او گفت كه تمام قشون ايران در نواحى فرات است و بنابراين به سهولت ميتوانى بآذربايجان حمله برده پاى

--> ( 1 ) - DICTATEUR ( 2 ) - MARC ANTOINE - دو نفر ديگر [ اوكتاويوس اوگوست ] و [ لپيد ] بودند ( 3 ) - ARTAVARDES